درباره نمایش «مری پاپینز»

 

از خیابان های شلوغ گذر می کنید، هوای آلوده را از زیر ماسک به داخل ریه ها می فرستید، سر و صدای شهر را با موسیقی که با هدفون می شنوید کم می کنید و در نهایت به تالار وحدت می رسید. سر جایتان که نشستید چراغ ها خاموش می شود، مردم آرام می گیرند، گروه موسیقی شروع به نواختن می کند و «احمد سلیمانی» دنیایی را مقابل چشم مخاطب ترسیم می کند که هیچ شباهتی به واقعیت های بیرون از سالن دارد؛ دنیایی مملو از خیال، رنگ، موسیقی و غرق می شوید در نمایش «مری پاپینز» .

نمایش «مری پاپینز» به کارگردانی «احمد سلیمانی»، داماتورژی و ترانه سرایی «محمدرضا کوهستانی»، طراحی حرکت «علی براتی»، رهبری ارکستر «منوچهر صهبایی» و بازی «بهنوش طباطبایی»، «مهراوه شریفی نیا»، «آرمین رحیمیان»، «احسان کرمی» و همراهی بیش از صد هنرمند گروه حرکت و بخش آوازی بر روی صحنه تالار وحدت به نمایش در آمده است.

آقای بنکس دنبال پرستار جدیدی برای فرزندانش می­ گردد و آن را در یک آگهی اعلام می ­دارد. دو فرزند او نیز آگهی­ دیگری برای پرستار رویایی ­شان نوشته و در آن ذکر می­ کنند که پرستار جدید باید فردی مهربان باشد و با آنها بازی کند. آقای بنکس آگهی بچه­ ها را در شومینه می ­اندازد تا بسوزد، اما کاغذ آگهی به دست مری پاپینز می­رسد. مری پاپینز به خانه آقای بنکس رفته و پرستار بچه ­ها می شود. در این بین گرفتاری پدر در بانک و درگیری مادر در فعالیت های دفاع از حقوق زنان، به بچه ­ها امکان می ­دهد تا وقت بیشتری را با مری پاپینز بگذرانند و با او به دنیای خیال سفر کرده، شعر بخوانند و نقاشی کنند.

«مری پاپینز» را می ­توان یکی از مشهورترین فیلم­ های کودک تاریخ دانست. فیلمی موزیکال که بر اساس نمایشنامه «مری پاپینز» از «جولین فلوز» در سال ۱۹۶۴ساخته شده و اجرای تئاتری آن در دهه نود شمسی در تهران، به روی صحنه آمده است. مهم ­ترین ویژگی نمایش «مری پاپینز» بازسازی وفادارانه «احمد سلیمانی» از فیلم است که حتی در لباس این کاراکتر نیز رعایت شده. نگارش متن این نمایش «محمدرضا کوهستانی»، دراماتورژ کار نقش مهمی داشته و ترانه ­های فارسی را برای صحنه ­های مختلف نمایش سروده است؛ ترانه ­هایی که به خوبی با داستان، موسیقی و حرکت همراه شده و نمایشی موزیکال ساخته است.

«مری پایینز» شاید برگردانی وفادارانه از فیلم باشد، اما این اتفاق به خوبی و کامل شکل گرفته است؛ چه در قصه، چه در طراحی صحنه و دکور، چه در موسیقی و حتی حرکت. دنیای نمایش «مری پاپینز» دنیای خیال است، خیالی که در آن هر اتفاقی امکان رخ دادن دارد. سلیمانی از تمام امکانات تالار وحدت، گروه ارکستر، صحنه ­ی گردان و دیگر امکانات ماشینری این تالار در راستای بهتر و جذاب شدن نمایشش به درستی بهره برده و بی­ شک دنیایی خیالی و جذاب خلق کرده است.

بازی بازیگران این نمایش نیز یکی دیگر از امتیازات آن است. «بهنوش طباطبایی» در نقش مری پاپینز تمام تلاشش را کرده تا پرستاری مهربان، پرانرژی و دوست داشتنی خلق کند. در این راستا او با گروه حرکت نیز همراه بوده و در تقریبا تمامی صحنه ­ها، پا به پای آنها حرکات سخت، تند و هماهنگ نمایش را انجام می ­دهد. بازیگران کودک نیز بر روی صحنه تالار وحدت کاملا مسلط ظاهر شده و گروهی یکدست را شکل داده ­اند.

نمایش «مری پاپینز» از رویا حرف می ­زند، از خیال و از شخصیتی خیالی که می ­تواند دنیای واقعی را رنگ و بویی بهتر ببخشد. اما سوال این است که آیا ما چنین شخصیت­ هایی را در دنیای اسطوره ­ها و حماسه­ های خود نداریم؟ در ادبیات ایران نیز بی ­شک شخصیت ­های زیادی هستند که می ­توان داستان ­شان را در نمایشی با ابعاد، امکانات، زرق و برق و جذابیت ­های «مری پاپینز» به روی صحنه آورد و نمایشی در ذات خود ایرانی به خورد مخاطب ایرانی داد. این سوالی است که باید بیشتر به آن اندیشید و امید داشت که روزی اسطوره و شخصیت ­های ادبی، داستانی و تاریخی کشور نیز رنگ صحنه تالار وحدت را به چشم ببیند و مخاطب ایرانی نیز با آنها بیشتر آشنا شود.

«مری پاپینز» نمایشی است که می تواند به مدت ۹۰ دقیقه مخاطب را از دنیای واقعی و تلخی که در آن زندگی می کند رهایی بخشد. مخاطب با ورود به تالار وحدت وارد دنیای دیگر می شود که جذاب تر، دلنشین تر و مهربان تر از دنیای واقعی است. نمایش «مری پاپینز» و فاصله اش از واقعیت های جامعه ایران به حدی است که با دیدنش این حس به مخاطب دست خواهد داد که در کشوری پیشرفته زندگی می کند و می تواند بدون فکر کردن به اتفاقات اخیر کشور، بدون فکر کردن به وضعیت اقتصادی، سیاسی و اجتماعی، بدون فکر کردن به مشکلات زیست محیطی و آلودگی هوا از نمایش لذت برد. «مری پاپینز» نمایشی به ذات خود جذاب است اما به صحنه آوردن نمایشی بیگ پروداکشن که هیچ ربطی به ایرانِ امروز و دغدغه هایش ندارد در این شرایط فعلی خود جای سوال دارد.

سمانه استاد
کارشناسی ارشد کارگردانی نمایش از دانشگاه هنر تهران