مزایای بازی‌ ویدئویی

در چند دهه گذشته، والدین محدودیت های بسیاری را برای بازی ویدئویی کودکان خود در نظر گرفتند و فرصت اکتشاف آزادنه را از آنان دریغ کردند. در کنار این موضوع، دلایلی زیادی مبنی بر کاهش چشمگیر سلامت روانی، همدلی و خلاقیت در میان جوانان در همین دوره ارائه شد و دلیل آن محدودیت های بازی ویدئویی برای کودکان بود. در اینجا دکتر پیتر گری، روانشناس و استاد دانشگاه بوستون، ما را با مزایای بازی ویدئویی و تاثیر مثبت آن بر ارتقا شناخت، خلاقیت، روند اجتماعی شدن و غیره آشنا می‌کند. با مزایای بازی ویدئویی در آراد مگ همراه باشید.

بازی ویدئویی

چیزی که در طول این سال ها نه تنها کاهش نیافت و از بین نرفت، بلکه افزایش هم داشت، بازی ویدئویی است. در اکثر موارد، کودکان دیگر نمی‌توانند از خانه بیرون بروند و کسی را برای بازی پیدا کنند، البته بازی که آزادانه و دور از بزرگ‌ترها باشد؛ اما بسیاری از آن‌ها می‌توانند با کامپیوتر و یا کنسول، بازی‌ ویدئویی بازی کنند. در طول زمان، این بازی‌ها به طور فزاینده‌ای متنوع، پیچیده، خلاق و اجتماعی شدند. این ویژگی به خصوص با بازی‌های آنلاین محبوبیتی فزاینده پیدا کرد.

اگر اعتقاد دارید که موارد ترسناکی در بازی ویدئویی وجود دارد و ممکن است این بازی ها را از نظر اخلاقی، فکری و رفتاری مغایر با سلامت روانی فرزندان خود ببینید، باید بگویم برعکس این امر صادق است. بازی ویدئویی ممکن است عاملی اصلاح کننده باشد و به خنثی کردن اثرات مضر ناشی از دیگر اشکال بازی کمک کند. مزایای بازی ویدئویی بسیار است.

اگر بازی ویدئویی، سلامت روانی را بدتر می‌کند، پس باید انتظار داشت که گیمرها دارای مشکلات ذهنی و اجتماعی بیشتری در مقایسه با افراد غیر گیمر باشند. اگر بازی ویدئویی، مانند دیگر اشکال بازی، به طور کلی سلامت روانی را بهبود می‌بخشد، پس باید متوجه بود که به طور متوسط گیمرها از نظر روانی نسبت به غیر گیمرها سالم تر هستند. تاکنون مطالعات بسیاری، ارتباط روان‌شناختی و عواقب بازی ویدئویی را بررسی کرده است، و به طور قابل ‌توجهی نتایج به نفع گیمرها بود. بازی ویدئویی، از مزایای بسیاری همچون دیگر اشکال بازی برخوردار است. در اینجا به بررسی این تحقیقات بر مزایای بازی ویدئویی خواهیم پرداخت.

Gamer Mind

مزایای ادراکی

تاکنون تحقیقات بازی‌های کامپیوتری بیشتر روی شناخت متمرکز بوده‌ است. مطالعات همبستگی نشان داده‌اند، به طور متوسط جوانانی که بازی‌های ویدئویی را به طور گسترده انجام می‌دهند از IQ بالاتری برخوردارند و در طیف گسترده‌ای از آزمون‌های شناختی، توانایی ادراکی و ذهنی بهتری در مقایسه با غیر گیمرها دارند. علاوه بر این، برخی آزمایش‌ها حاکی از پیشرفت توانایی‌های ادراکی گیمرها نسبت به قبل را نشان می‌دهد به ویژه هنگامی که بازی را به خاطر تجربه آن انجام می‌دهند. تحقیقات اخیر محققان سبب گسترش و تایید این یافته‌ها شده است.

مقاله ای اخیرا در بولتن روان شناختی منتشر شد که در آن بنویت بدیو و همکارانش در سال ۲۰۱۸ همه تحقیقات منتشر شده از سال ۲۰۰۰ را بررسی کردند تا بتوانند اثرات شناختی بازی‌های ویدئویی را پیدا کنند. در مطالعه همبستگی، ۸۹ مورد را یافتند، که به طور متوسط تعداد ساعات بازی‌های ویدئویی در هفته را با میزان توانایی شناختی مرتبط می‌کرد، و به ۲۲ مورد مطالعه مداخله ای هم رسیدند. منظور از مطالعه مداخله، استناد به تجربیات درست است. در مطالعه مداخله ای از غیر گیمرها خواسته شد تا بازی‌های ویدئویی را با تعداد مشخص در هفته بازی کنند، و در مقایسه با غیر گیمرها در طول هفته، درجه بهبود آنان با توجه به یک یا چند آزمون شناختی اندازه گیری شد. تجزیه و تحلیل ها در مطالعات همبستگی نشان داد که روابط مثبت قوی بین میزان زمان بازی و نمرات بالا در آزمون‌های ادراک، توجه از کل به جز، شناخت مکانی، انجام چند کار و انعطاف‌پذیری شناختی (توانایی برای تغییر سریع استراتژی‌ها در زمانی که استراتژی‌های قدیمی کار نمی‌کنند) برقرار می‌شوند. تجزیه و تحلیل اطلاعات مداخله ای حاکی از آن است که حتی با ۱۰ تا ۳۰ ساعت بازی ویدئویی – بیشتر از زمان آزمایش- عملکرد ذهن بهبود می‌یابد و در آزمون‌های ادراک، توجه، شناخت فضایی و انعطاف‌پذیری شناختی بهتر عمل می‌کنند.

البته، انواع مختلف بازی‌های ویدیویی بر روی انواع مختلفی از توانایی‌های ذهنی تمرین می‌کند. در مقایسه با بازی‌های سریع، بازی استراتژیک، بازی پازلی و معمایی، مهارت‌های حل مساله را به عنوان ماهیتی انعکاسی بیشتر تمرین می‌دهد. تحقیقات همبستگی و تحقیقات طولی نشان داده‌اند که این قبیل بازی‌ها توانایی حل مساله را بهبود می‌بخشد و حتی ممکن است منجر به کسب نمرات بالای تحصیلی شود.

بیشتر تحقیقات در زمینه بازی‌های ویدئویی بر روی نوجوانان و جوانان و بزرگسالان انجام شده ‌است. در این میان، مطالعه ای در مقیاس بزرگ از سوی دانشکده مدیریت بهداشت روان دانشگاه کلمبیا انجام شد که تحقیقات خود را مرتبط با بازی ویدئویی در کودکان ۶ تا ۱۱ سال انجام داد. این مطالعه در سال ۲۰۱۶ انجام شد. در این تحقیق، ۳۱۹۵ کودک و والدین آن‌ها شرکت کردند. به طور میانگین ساعاتی در هفته را کودکان بازی‌های ویدئویی بازی ‌کردند و والدین و معلمان هم پرسشنامه را در مورد کارکرد فکری، اجتماعی و عاطفی هر کودک پر کردند. یافته‌های اولیه این بود که آن‌هایی که ۵ ساعت در هفته یا بیشتر بازی‌های ویدیویی بازی می‌کردند به طور قابل‌ توجهی عملکرد فکری بالاتر، موفقیت دانشگاهی بالاتر، روابط دوستانه بهتر، و مشکلات بهداشت روانی کمتری نسبت به کسانی که چنین بازی‌هایی را کم‌تر یا اصلا انجام نمی‌دهند، برخوردارند.

مزایای خلاقیتی

تا به امروز تحقیقات کمی در رابطه با ارتباط احتمالی بازی‌های ویدیویی با خلاقیت صورت‌ گرفته است. مطالعه ای از سوی لیندا جکسون و همکارانش در سال ۲۰۱۲ در میشیگان انجام گرفت که در آن ۴۹۱ شرکت کننده ی ۱۲ ساله شرکت کردند. در این مطالعه، محققان ساعات هفته ای که هر کودک به طور معمول به بازی‌های ویدیویی اختصاص می‌دهد را ارزیابی کردند و زمان سپری ‌شده برای تلفن‌های همراه یا اینترنت را نیز مورد ارزیابی قرار دادند. آن‌ها در هر کودک، جنبه‌های مختلفی از خلاقیت را با استفاده از آزمون‌های تورنس (Torrance) یا تفکر خلاقانه ارزیابی کردند. آن‌ها به شکل قابل‌ توجهی همبستگی مثبتی را بین میزان زمان بازی ویدئویی و هر جنبه از خلاقیت یافتند. بررسی خلاقیت بر اساس آزمون‌های تورنس بود که برای برخی از جنبه‌ها صرف ‌نظر از جنسیت یا نژاد کودک بسیار بزرگ بود. در مقابل، هیچ همبستگی جالبی بین خلاقیت و بازی نکردن بازی کامپیوتری وجود نداشت.

تحقیقات دیگری نشان می‌دهد که بین میزان بازی ویدیویی و ویژگی های شخصیتی مبنی بر پذیرش تجربیات جدید همبستگی زیادی وجود دارد که خود با خلاقیت مرتبط است. نتایج نشان می‌دهد که یا کودکان بسیار خلاق به سمت بازی ویدئویی کشیده می‌شوند و یا بازی ویدئویی خلاقیت در آنان را افزایش می‌دهد.

در مطالعه ای کاملا متفاوت در سال ۲۰۱۷، دیوید موفات و همکارانش تاثیر فوری بازی ویدئویی را بر روی خلاقیت ارزیابی کردند. آن‌ها با استفاده از آزمون‌های تورنس، بزرگسالان جوان را ۳۰ دقیقه قبل و بعد از بازی کامپیوتری ارزیابی کردند و تفکر خلاقانه آنان را سنجیدند. بازی مورد استفاده در این مطالعه برای گروه‌های مختلف شامل بازی Serious Sam (بازی تیراندازی)، Portal-2 (بازی حل مساله) و  Minecraft (بازی شامل ساختن و نابود کردن هر چیزی که بازیکن مایل باشد) بود. نتیجه کلی، دربرگیرنده ی دستاوردی بزرگ و بی نظیر در تفکر خلاقانه بود، به خصوص در آن جنبه از تفکر خلاقانه که به انعطاف‌پذیری اشاره داشت. نتیجه برای هر سه نوع بازی‌ کامپیوتری مشابه صورت گرفت، اما برای Portal-2 بیشتر بود. این مطالعه نشان می‌دهد که حتی دوره ای کوتاه از بازی ویدئویی، حداقل به طور موقت، سبب شکل گیری چارچوب خلاقیت در ذهن می‌شود. این یافته مشابه یافته‌های تحقیقات قبلی است و دیگر شکل‌های بازی نیز می‌توانند باعث افزایش خلاقیت شوند.

مزایای انگیزشی

بازی‌های ویدئویی به گونه‌ای ساخته می‌شوند که سطح دشواری آن می‌تواند به طور پیوسته افزایش یابد، بنابراین بازیکنان برای حل مشکلات سخت‌تر به چالش کشیده می‌شوند. یک درس درباره بازی‌های ویدیویی وجود دارد و آن این است “سماجت جواب می‌دهد”. گیمرهای بسیاری به این درس رسیده اند. اگر از استراتژی‌های مختلفی در بازی استفاده کنید، در نهایت در برخورد با هدف خود در بازی موفق خواهید شد. براساس این موضوع در سال ۲۰۱۳، متیو ونچورا و همکارانش با این فرضیه که گیمرها تمایل بیشتری در حل مشکلات سخت دارند تا تسلیم شدن در برابر آن‌ها، بررسی را روی گیمرها و غیر گیمرها انجام دادند و به این نتیجه رسیدند که برای غیر گیمرها چنین نیست. این فرضیه درباره دانشجویان کالج نیز تایید شده است. به این معنا که آن‌هایی که ساعت‌ها در طول هفته بازی‌های ویدیویی بازی می‌کنند، به طور چشم گیری برای حل مشکلات بسیار دشوار و معماهای سخت بیشتر تلاش می‌کنند تا نسبت به آن‌هایی که بازی‌های ویدئویی را کم‌تر یا اصلا بازی نمی‌کنند. در طولانی مدت این افزایش می‌توانند به همبستگی مثبت بین بازی ویدئویی و نمرات دبیرستان کمک کند.

مزایای عاطفی

نظریه کلی بازی برآمده از نظریه مقررات هیجانی است. طبق این تئوری، کودکان و همچنین هر فردی در هر سنی به عمد خود را در شرایط تحریک کننده و گاهی اوقات سرخوردگی قرار می‌دهند، می‌تواند تحریک در بازی باشد و با انجام این کار یاد می‌گیرند که چگونه ترس و عصبانیت خود را کنترل و تنظیم کنند. از بسیاری از والدین شنیده‌ام که بازی ویدئویی کودکان خود را منع می‌کنند، چون آن‌ها در برابر هیجان و احساسات شدید قرار می‌گیرند، از جمله احساسات منفی و کودک در طول زمان و گاهی اوقات پس از بازی آن‌ها را تجربه می‌کند و نگرانند که این برای کودک خوب نباشد. اما از مزایای بازی ویدئویی با خبر نیستند.

در سال ۲۰۱۸، تحقیقات مبنی بر حمایت از تئوری مقررات احساسات، نشان می‌دهد که هدف اصلی بازی، ارائه تمرین برای مواجهه با ترس و عصبانیت در زمینه ای نسبتا امن است. کودکان در بازی یاد می‌گیرند که می‌توانند این احساسات را تجربه کنند و بعدا بتوانند خود را آرام کنند. آن‌ها مجبور نیستند وحشت کنند یا اوقات‌ تلخی کنند. شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد، کودکانی که پس از تجربه چنین احساساتی در بازی، حمایت شده‌اند پس از آن در زندگی واقعی کم‌تر قادر به مقابله با وضعیت‌های اجتناب ‌ناپذیر وحشت و خشم بودند.

بر اساس این فرضیه که بازی ویدئویی به کودکان کمک می‌کند یاد بگیرند که احساسات خود را تعدیل کنند، مطالعات نشان می‌دهند که کودکانی که بازی‌های ویدیویی را بیش از ۵ ساعت در هفته انجام می‌دهند، مشکلات سلامت ذهنی کمتری را در زندگی واقعی تجربه می‌کنند. همچنین، در مطالعاتی که از سوی گرانیج و همکارانش در سال ۲۰۱۴ انجام شد مشخص شد که آن‌ها درک خوبی از مزایای بازی مناسب بسته به شرایط روحی و روانی خود دارند و اغلب گیمرها در مورد این که چه بازی ویدئویی به آن‌ها کمک می‌کند تا با استرس و سرخوردگی در زندگی خود بهتر برخورد کنند مطلع و آگاه هستند.

مزایای اجتماعی

برای گیمرها راه‌های زیادی وجود دارد که بتوانند از بازی ویدئویی به دستاوردهای اجتماعی برسند. همانطور که قبلا اشاره شد، امروزه محبوب‌ترین بازی‌ها، بازی‌های اشتراکی هستند، زیرا در آن گیمرها به صورت آنلاین با دیگر بازیکنان تعامل دارند. علاوه بر این، در هر زمانی، دوستان از بازی با یکدیگر، در همان کامپیوتر یا حداقل در همان اتاق لذت می‌برند. و زمانی هم که بازی نمی‌کنند، اغلب در مورد بازی‌ها و استراتژی‌های بازی با دوستانشان بحث می‌کنند. بازی همیشه تم اصلی را ارائه می‌دهد، دوستان با بازی با دوستان خود تعامل دارند، زیرا بخاطر بازی، دوستان حرف های زیادی با یکدیگر دارند. کودکانی که از بازی ویدئویی محروم هستند، به احتمال زیاد خارج از دایره گفتگوهای هم سن و سالان خود قرار می‌گیرند، زیرا گفتگوی بسیاری از آنان حول بازی می‌چرخد. بنابراین، بر اساس مطالعات، عجیب نیست که همبستگی مثبت بین بازی ویدئویی و صلاحیت اجتماعی وجود داشته باشد.

امروزه، بسیاری از بازی‌ها مشارکتی برگزار می‌شوند و دو یا چند بازیکن باهم همکاری می‌کنند تا به هدف مشترکی برسند. جان والیز و همکارانش بر روی چنین همکاری مطالعات بسیاری داشتند و به این نتیجه رسیدند که بازی مشارکتی منجر به افزایش همکاری بازیکنان با یکدیگر و کمک به افراد دیگر در زندگی واقعی می‌شود.

کلام آخر

حتما از این همه مدارک حقیقی درباره مزایای بازی ویدئویی شگفت زده شده اید و شاید درک کنید که چرا هنوز بسیاری از افراد با وجود سن های بالا هنوز به بازی کامپیوتری ادامه می‌دهند. اخیرا نیویورک تایمز از بازی ویدئویی با عنوان “هروئین دیجیتالی” یاد کرد و از نظر من کاملا بی معنی است . و حالا، افکار و احساسات شما درباره بازی ویدیویی چیست؟

شهین غمگسار
مترجم هستم. با واژه‌ها سروکار دارم. و گاهی می نویسم.