سرمایه گذاری در بورس+ قسمت دوم آموزش

سرمایه گذری در هر بازاری راه و رسم‌های خاص خود را دارد. در این بین سرمایه‌گذاری در بازار بورس نیز نیازمند یادگیری علوم و فنون و البته اصطلاحاتی است که شما می‌بایست قبل از ورود و یا حتی بعد از ورود به این بازار با آن‌ها آشنا شوید. و بدون شک فقط با یادگیری در این بازار قادر خواهید بود سرمایه خود را افزایش دهید و با خیال راحت‌تر سرمایه گذاری نمایید در آموزش قبلی با بخشی از این موارد آشنا شدیم و پیشنهاد می‌کنیم اگر برای بار اولی است که این مطلب را مشاهده می‌کنید حتماً آموزش قبلی را نیز مطالعه نمایید تا  یادگیری مفاهیم این بخش برایتان سخت و مشکل نباشد.

قبل از هر چیزی می‌بایست با اطلاعات و اصطلاحاتی که در یک سهم برای سرمایه گذار مهم است آشنا شویم با آشنایی کامل از این بخش می‌توانیم یکی از تحلیل‌ها به نام تابلو خوانی را نیز تا حدود یاد بگیریم و بر اساس آن سرمایه گذاری کنیم هرچند ما سرمایه گذاری صرفاً با یک تحلیل را به شما پیشنهاد نمی‌کنیم. برای سرمایه گذاری بهتر نیاز است تا سهم مورد نظر را آر طریق هر سه سبک تحلیلی تکنیکال، فاندامنتال و تابلو خوانی تحلیل نمود هرچند گاهی اوقات به کاری هر سه روش جوابگو نخواهد بود و از طرفی با توجه به اینکه زمان زیادی نیاز است تا شما هر سه تحلیل را انجام دهید بنابراین شما مجبور خواهید شد با توجه به اطلاعات به دست آمده از یک یا دو تحلیل خود سهم مورد نظر را خریداری نمایید.

اطلاعات موجود در هر نماد معاملاتی

شرکت‌ها با توجه به شرایطی که دارند در یکی از بازارهای فرابورس، بازار اول، بازار دوم، بازار سوم، بازار پایه زرد، بازار پایه نارنجی و بازار پایه قرمز تقسیم‌بندی می‌شوند که این بازارها با توجه به قوانین بازار بورس تهران تقسیم‌بندی می‌شوند. نکته حائز اهمیت این است که سرمایه گذاری در بازارهای پایه ریسک بیشتر دارد و باید با احتیاط وارد این بازارها شد. در مرحله اول ورود ما به هیچ عنوان این بازارها را برای شما توصیه نمی‌کنیم.

تعداد معاملات:

شامل تعداد معامله‌ای است که در نماد مذکور در طول روز انجام شده است. هرچه تعداد این معاملات بیشتر باشد می‌توان امیدوار بود که در هنگام فروش سهم شما زودتر به فروش می‌رسد البته گاهی اوقات به دلیل صفوف خرید یا فروش این عدد کم می‌باشد.

حجم معاملات:

مقدار سهمی که در طول روز خریدوفروش می‌شود در این بخش نمایش داده می‌شود.

ارزش معاملات:

ارزش معاملات انجام شده سهم به ریال در این بخش نمایش داده می‌شود.

ارزش بازار:

شامل قیمت روز سهم در تعداد سهم‌های منتشر شده شرکت می‌باشد. در واقع ارزش بازار مجموع ارزش روز آن شرکت است.

بازه روز:

در این قسمت شما دامنه کمترین و بیشترین قیمتی که در این نماد در طول روز معامله‌ای انجام شده است را می‌بینید.

بازه هفته:

در بازه هفته نیز همانند بازه روز شما شاهد بیشترین و کمترین قیمتی که در این نماد در طول هفته صورت گرفته است را مشاهده می‌نمایید. این اعداد می‌توانند به شما در خرید سهم کمک نمایند.

تعداد سهم:

از شرکت در بازار بورس از تعدادی سهم تشکیل شده است. و در واقع شما با سرمایه گذاری در این بازار مالک بخش کوچکی از این سهم‌ها می‌شوید.

حجم مبنا: همان‌طور که در آموزش قبلی عنوان شد هر سهم در طول روز می‌تواند حداکثر ۵ درصد افزایش یابد. حجم مبنا نیز حداقل تعداد سهامی است که باید در طول روز معامله شود تا یک سهم بتواند  ۵ درصد افزایش یا کاهش داشته باشد. به‌عنوان مثال در تصویر بالا حجم مبنا ۴۴۷.۹۵۰ می‌باشد. اگر در طول روز ۴۰۰ هزار سهم در سقف قیمت معامله شود سهم به ۵ درصد مثبت نخواهد رسید و برعکس اگر همین تعداد و یا کمتر از تعداد حجم مبنا سهم با کمترین قیمت معامله شود سهم به منفی ۵ درصد نمی‌رسد. اما اگر حجم معاملات مساوی یا کمتر از حجم مبنا باشید می‌توان شاهد رشد ۵ درصد و یا زیان ۵ درصد بود.

سهام شناور:

در هر سهم دو نوع سهامدار وجود دارد شامل سهامداران عمده که معمولاً سهام شرکت‌ها می‌باشند که از آن‌ها به عنوان حقوقی نیز در بازار بورس یاد می‌شود و درسته دوم شامل سهامداران خرد می‌باشد که افراد و اشخاص حقیقی را شامل می‌شوند هرچند گاهی اوقات اشخاص حقیقی نیز می‌توانند به عنوان سهام داران اصلی و عمده شرکت شوند. و این بستگی به میزان حجم سهام آنها از یک نماد خاص دارد.

سهام داران عمده برای اهداف بلند مدت سهم را خریداری می‌نمایند. و حجم بیشتری از سهم را در اختیار دارند هرچند در مواردی اقدام به خرید و فروش‌های نیز می‌کنند. اما سهامداران خرد بیشتر اهداف کوتاه‌مدتی دارند و به بیان دیگر سعی در نوسان گیری از سهم‌های مختلف دارند. این دسته از افراد حجم کمتری از سهم را در اختیار دارند. از این رو بخشی از سهم در کوتاه‌مدت بین اشخاص مختلف در حال معامله و خرید و فروش است این بخش از سهام را سهام شناور می گویند که به نسبت کل سهم درصدی را شامل می‌شود.

بنابراین می‌توان این چنین برداشت کرد هرچقدر سهام شناور یک سهم بیشتر باشد سهم به قیمت واقعی خود نزدیک‌تر بوده و امکان سفته بازی و دستکاری در قیمت واقعی سهم کمتر است. زیرا سهم صرفاً دست عده‌ای خاص نیست که با ایجاد جوهای خاص نسبت به افزایش نامعقول سهم نمایند و در قیمت غیرمعقول به سهامداران دیگر بفروشند و به اصطلاح در قیمت بالا خالی کنند.

میانگین حجم ماه: میانگین تعداد سهامی است که در یک ماه گذشته در نماد فوق معامله انجام شده است. به عنوان مثال در عکس فوق به صورت میانگین تعداد ۸.۹۵۶ میلیون سهم معامله شده است.

EPS:

هر سهم در طول سال دارای یک مجمع عمومی است که همه سهامداران چه سهامداران عمده و چه سهامداران خرد می‌توانند در این مجمع که گزارش سالانه سهم نیز ارائه می‌شود حضور یابند. در این مجمع که به تفضیل در ادامه به آن خواهیم پرداخت شرکت سود یا زیان یک ساله خود را اعلام می‌نمایند که سود یا زیان بعد از کسر مالیات بر تعداد کل سهام شرکت تقسیم می‌شود و عدد به دست آمده همان Eps می‌باشد.

در واقع EPS هر شرکت میزان سودی آن شرکت به ازای هر سهم می‌باشد. که هرچقدر این عدد بیشتر باشد نشان دهنده این است که شرکت سود بیشتری ساخته در سال مالی ساخته است و اگر این عدد منفی باشد نشان دهنده زیان شرکت در سال مالی قبل می‌باشد. بنابراین EPS یکی از ملاک‌ها برای انتخاب سهم مورد نظر می‌تواند قرار بگیرد هرچند برای نوسان گیری داشتن EPS بالا چندان اهمیتی ندارد و بیشتر برای سرمایه گذاری‌های بلند مدت حائز اهمیت می‌باشد.

p/e:

نسبت پی به ای یکی از مهمترین و پر کاربردترین فاکتورهایی است که در بورس از آن استفاده می‌شود. در واقع p/e برابر با نسبت قیمت به درآمد می‌باشد. در واقع زمانی که شما یک میلیون در یک نماد خاص سرمایه گذاری می‌کنید و این نماد در طول سال ۲۰۰ هزار تومن به شما سود می‌دهد در این صورت اگر یک میلیون را بر ۲۰۰ هزار تومن سود تقسیم کنیم  ۱۰۰۰۰۰۰/۲۰۰۰۰۰=۵ خواهد بود و در واقع پی به ای این سهم می‌شود ۵ در واقع شما به ازای هر ۱ ریال سود می‌بایست ۵ ریال سرمایه گذاری نمایید.

نتیجه می‌گیریم هرچقدر این فاکتور دارای عدد کمتری باشد به خصوص نسبت به p/e گروه خود سهم دارای ارزندگی بیشتری است و شما با مبلغ کمتر صاحب سود بیشتری خواهید شد. و این همان نکته‌ای است که اکثر سرمایه گذاران به دنبال آن هستند هرچند p/e به تنهایی نمی‌تواند ملاکی برای ارزندگی سهم و یا تحلیل باشد اما می‌تواند در کنار تحلیل‌های دیگر مورد توجه قرار گیرد و به عنوان یکی از فاکتور‌های خرید مورد استفاده قرار بگیرد تا در معاملات خود دچار زیان نشویم.

p/eگروه:

در این بخش نیز میانگین p/e هم‌گروهی های سهم نمایش داده می‌شود و می‌توانید از این بخش نسبت ارزندگی سهم نسبت به هم‌گروهی هایش را نیز بسنجید و اگر قصد سرمایه گذاری در یک گروه خاص را دارید بهترین آن گروه را انتخاب نمایید.

حجم‌های خرید حقیقی و حقوقی:

پیش‌تر با مفهوم حقیقی و حقوقی‌های سهم آشنا شدیم و حال زمان آن است که میزان حجم خرید هر یک را ببینیم. بدون شک بعد از ورود به بازار سرمایه جملاتی چون حقوقی دست به خرید شده است و یا حقوقی عرضه کرد و یا خالی کرد زیاد به گوشتان خواهد خورد اما مفهوم این جملات چیست و در چنین مواردی چه باید کرد؟ خرید حقوقی خوب است یا بد؟ و سؤالات متفاوت دیگری که بدون شک پاسخ ای متفاوتی دارند. اما به طور کلی خرید حقوقی اکثراً در کف قیمتی انجام می‌شود اما باید دقت کرد گاهی اوقات حجم فروش حقوقی بیشتر از میزان خرید است که در این صورت حقوقی  بیشتر سعی در فروش سهم داشته است تا خرید که باید مورد توجه قرار گیرد.

چه مواقعی حقوقی عرضه می‌کند؟

برخی مواقع حقوقی اقدام به فروش می‌کند و سهم را در بالاترین قیمت می‌فروشد در این صورت در اکثر موارد دقت کنید که در اکثر موارد نه همه موارد سهم دچار ریزش شده و دیگر خریداری نخواهد داشت. اما گاهی اوقات فروش حقوقی را به عنوان کد به کد تلقی می‌شود در واقع به دلیل وجود رانت و مواردی از جمله بازار گردانی حقوقی سهم را از شرکت به فرد انتقال می‌دهد تا بتوان راحت‌تر اقدام به افزایش قیمت سهم نماید که تشخیص بین خالی کردن سهم و کد به کد با توجه به تحلیل خود شما و بر اساس آنچه در ادامه مطرح خواهد شد می‌باشد.

در پاره‌ای از موارد نیز سهم در صف خرید قرار می‌گیرد یعنی خریدار برای سهم در بالاترین قیمت روز وجود دارد اما سهم فروشنده‌ای ندارد و با توجه به اینکه حجم معاملات به حجم مبنا نمی‌رسد حقوقی مقداری از سهم خود را برای بالا آمدن قیمت پایینی و رسیدن آن به ۵ درصد به فروش می‌رساند.

در برخی موارد نیز با توجه به محدودیت‌های سهم حقوقی اقدام به فروش می‌کند تا سهم فقط آن روز منفی شود و از روز بعد سیر صعودی خود را طی خواهد کرد. که می‌بایست با تحلیل‌های خود این موارد را تشخیص دهید تا حداکثر سود را عاید خود نمایید.

خرید حقوقی اکثراً در مناطق حمایتی سهم انجام می‌شود هرچند فقط خرید حقوقی را نمی‌توان به‌عنوان ملاک قرار داد اما می‌تواند یکی از فاکتورهای ورود به سهم باشد. و البته حجم خرید بسیار مهم است.

تعداد و مجموع خریداران حقیقی و حقوقی:

در قسمت پایین شما قادر هستید تعداد خریداران و فروشندگان حقیقی و حقوقی را مشاهده کنید این بخش نیز بسیار مهم و حائر اهمیت در سرمایه گذاری می‌تواند تلقی شود و به عنوان یکی از قسمت‌های مهم تحلیل تابلو خوانی می‌باشد. در واقع نسبت بین خریداران و فروشندگان یکی از موارد مهمی است که می‌بایست حتماً به آن توجه ویژه‌ای شود. هرچقدر تعداد خریداران  نسبت به فروشندگان کمتر باشد به این معناست که خریداران داران قدرت بیشتری هستند و پول بیشتری وارد سهم می‌شود که در این صورت این اقدام در اکثر موارد منجر به افزایش قیمت سهم می‌گردد و یا به عبارت دیگر از آن به عنوان ورود پول هوشمند به سهم نیز یاد می‌شود.

برعکس این مورد نیز وجود دارد. در واقع هرچقدر تعداد فروشندگان کمتر از تعداد خریداران باشد. قدرت فروشندگان بیشتر بوده و سهم در اکثر موارد دچار کاهش قیمت می‌گردد. زیرا اکثر سرمایه گذاران بزرگ که با پول‌های بیشتر وارد سهم می‌شوند سعی می‌کنند تمام تحلیل‌ها را انجام دهند و سپس دست به خرید می‌شوند و برعکس سهام‌داران خرد گاهی صرفاً بر اساس تحلیل‌های غلط دیگران وارد سهم می‌گردند و موجب زیان خود می‌شوند.

وضعیت سهام

وضعیت سهام همان‌طور که در آموزش قبلی نیز گفته شده است دارای حالت‌های مختلفی است اما آنچه مهم است محدودیت‌های سهم می‌باشد که منجر می‌شود سهام شما دچار وضعیت‌هایی به غیر از وضعیت مجاز شود. زمانی که قیمت پایانی سهم طی چند روز متوالی افزایش بیش از ۴ درصد داشته باشد و این افزایش‌ها طی روزهای متوالی به ۲۰ درصد برسد دقت کنید که این افزایش قیمت‌ها حتماً باید بالای ۴ درصد در قیمت پایانی بوده و حتماً باید به صورت متوالی باشد در این صورت سهم به مدت یک ساعت متوقف می‌گردد.

 و اگر بعد از یک ساعت مجدد سهم طی روزهای متوالی و به صورتی که قیمت پایانی بالای ۴ درصد باشد به ۵۰ درصد افزایش برسد مجدد سهم برای برگزاری یک کنفرانس خبری که شما نیز می‌توانید سؤالات خود را مطرح نمایید بسته خواهد شد و در زمان بازگشایی به صورتی که اعلام می‌گردد سهم بازگشایی می‌گردد. در خصوص کاهش‌ها نیز این موضوع صدق می‌نماید اما باید دقت کنید که حتماً باید پایانی بیشتر از ۴ درصد باشد و حتماً باید به صورت متوالی این امر صورت گیرد.

در قسمت‌های بعدی آموزش سعی خواهیم کرد درخصوص موارد دیگر اطلاعات بیشتر در اختیار شما قرار دهیم. در صورت وجود هرگونه سوال در خصوص مطالب عنوان شده می‌توانید سوالات خود رااز قسمت نظرات مطرح نمایید.