دیدنی های ایرانگردشگریهمه چیز از همه جا

ایلام ؛ عروس زاگرس ایران (بخش اول)

معرفی جاذبه‌های طبیعی و تاریخی ایلام

در غرب کشور ایران، بین فلات ایران و رشته کوه زاگرس، عروسی زیبا به نام ایلام جا خوش کرده است که از طبیعت کوهستانی و آبشار و دریاچه تا دشت‌های وسیع و جنگل‌های انبوه و سبز را به مهمانانش پیشکش می‌کند.

برای مشاهده تلفیقی از تاریخ و طبیعت با آراد مگ همراه می‌شویم و کوله بارمان را می‌بندیم تا سفری به سوی غرب ایران و استان ایلام داشته باشیم و با آثار تاریخی و طبیعت بی‌نظیر آن آشنا شویم.

ایلام

استان ایلام یکی از استان‌های غربی کشور است. مرکز این استان شهر ایلام است که پس از کرمانشاه و سنندج، سومین شهر بزرگ کردنشین ایران محسوب می‌شود. شمال این استان دارای اقلیم کوهستانی و جنوب آن دارای دشت‌های وسیع است. ایلام از غرب با کشور عراق، از جنوب با استان خوزستان، از شرق با استان لرستان و از شمال با استان کرمانشاه همسایه است.

استان ایلام دارای بیشترین ذخایر نفت و گاز کشور است و به همراه استان خوزستان، طولانی‌ترین مرز بین‌المللی با کشور عراق را دارد. در استان ایلام بیشتر فعالیت‌های اقتصادی بر روی دامداری و کشاورزی متمرکز شده‌است و زمینه‌های مساعدی نیز جهت پرورش زنبور عسل وجود دارد.

بر طبق اسناد تاریخی موجود، ایلام کنونی بخشی از سرزمین عیلام باستانی است که در زبان سامی به معنای کوهستان و همچنین معنی دیگر آن طلوع خورشید است.

زبان رایج اهالی استان ایلام با وجود طوایف مختلف، کردی است. به طور کلی ساکنین این استان به زبان‌های کردی، لری، لکی و عربی است. تمامی ساکنان این استان پیرو مذهب شیعه دوازده امامی هستند.

جاذبه‌های گردشگری ایلام

استان ایلام دارای جاذبه‌های گردشگری و تاریخی فراوانی است که گردشگران زیادی را در تمام فصول سال به سوی خود می‌کشاند. در ادامه با برخی از این جاذبه‌ها آشنا خواهیم شد.

قلعه قیران ایلام

قلعه قیران ایلام

یکی از قلعه‌های تاریخی ایران با نام قلعه قیران در شهر ایلام بالای کوه قیران قرار دارد. کوه قیران که در ۳ کیلومتری شهر ایلام واقع شده است، نماد این شهر محسوب می‌شود. قلعه تاریخی قیران مشرف به ناحیه جنگلی ششدار یا ششدان است. قدمت این قلعه به دوره اشکانیان باز می‌گردد. با توجه به این که این قلعه در بالای کوه بنا شده است، دسترسی به آن کمی دشوار است. این منطقه یکی از بهترین نقاط کوهستانی کشور است و از سال ۱۳۸۲ در فهرست آثار ملی ایران ثبت گردیده است.

شهر تاریخی ماداکتو ایلام

شهر تاریخی ماداکتو ایلام

شهر تاریخی ماداکتو یکی از آثار ارزشمند متعلق به دوران ساسانیان است که قدمت آن به حدود بیش از ۱۴۰۰ سال قبل باز می‌گردد. این شهر باستانی، دارای مساحتی در حدود ۲۰۰ هکتار است و با نام‌های دیگری از جمله مهرجان‌کده، مهرجان‌قذق و مهرگان‌کده نیز شناخته می‌شود.

دره شهر، محل شهر باستانی ماداکتو پایتخت عیلامیان بوده‌ است. پس از ویرانی ماداکتو و افول آن در زمان هخامنشیان، این شهر با نام سمیره در دوران ساسانیان مجدد به اوج و شکوفایی رسید. سیمره شهری باستانی در حاشیه شرقی شهرستان کنونی دره‌شهر، غرب رودخانه سراب و در دامنه کبیرکوه واقع شده است. این شهر باستانی بزرگ‌ترین محوطه تاریخی استان ایلام محسوب می‌شود.

این شهر در زمانی که آباد بود، حدود ۵۰۰۰ خانه داشته است. خانه اربابی، بنای مسجد، اماکن حاشیه سیل‌بند و اماکن مسکونی حاشیه نشین شهر مکان‌های کاوش شده در این محوطه تاریخی است. همچنین این شهر باستانی دارای برج‌های نگهبانی، خیابان، سیستم آبکشی و دفع فاضلاب بوده است. در این شهر گچبری‌های منحصر به فردی وجود دارد که در نوع خود بی‌نظیر هستند. در اکتشافات باستان شناسی این منطقه سکه‌هایی نیز یافت شده است که آن‌ها را متعلق به خسرو سوم و جانشینان او می‌دانند.

شهر تاریخی ماداکتو، یکی از اولین آثارهای تاریخی ثبت شده در آثار ملی ایران است که نام آن از سال ۱۳۱۰ در این فهرست قرار گرفته است.

تنگه بهرام چوبین

تنگه بهرام چوبین

تنگه بهرام چوبین که متعلق به بهرام چوبین در دوره ساسانی است و در ۱۲ کیلومتری  شرق دره شهر  واقع شده است. این تنگه  یکی از مهم‌ترین دره‌های کم عرض و بسیار مرتفع استان ایلام است. درون این تنگه علاوه بر زیبایی‌های طبیعی، آثار تاریخی مانند اماکن مسکونی و بنای شاهنشینی و یک قلعه نیز وجود داشته که فقط دیوارهای ویران شده ای از آن‌ها به جای مانده است. در محل ورود و ارتفاعات نیز آثار ارزشمندی از آن زمان یافت می‌شود.

بنا بر روایت‌هایی، روزگاری بهرام چوبین در این تنگه به شکار می‌پرداخته است و درباره دژ و تاسیسات نظامی آن گفته می‌شود که در زمان جنگ و نبرد با خسرو پرویز، وی در این مکان پناه گرفته بود. سازه‌های این اثر تاریخی حاکی بر آن است که برای ایمنی این منطقه دیوارها بر روی صخره‌ها ساخته شده‌اند و همچنین ساختار طبیعی آن به گونه‌ای است که دشمن نمی‌توانست به آسانی وارد آن شود.

یکی از ویژگی‌های این سازه، وجود چهار آب انبار طبیعی در آن است که بر روی صخره ها تراشیده شده‌اند و آب آشامیدنی از آن‌ها جاری است. در این آب انبارها آب شرب به مدت طولانی قابل نگهداری است.

تنگه رازیانه ایلام

تنگه رازیانه

یکی از جاذبه‌های ژئوتوریسمی ایران به نام تنگه رازیانه در جاده ایلام، ۵ کیلومتری روستای چنارباشی واقع شده است. این تنگه، ۲ کیلومتر طول دارد و ارتاع دیواره‌های آن در برخی نقاط به ۳۰ متر نیز می‌رسد. عرض تنگه رازیانه در برخی نقاط آن ۱ متر است و یکی از باریک‌ترین تنگه‌های ایران در دامنه کبیرکوه است. در برخی از فصول سال، آبی در تنگه روان است که از سراب گرو سرچشمه می‌گیرد. یکی از ویژگی‌های خاص این تنگه، رنگ روشن سنگ‌های آن است که انن را نسبت به طبیعت اطرافش متمایز کرده است.

تنگه رازیانه علاوه بر جذابیت‌های بصری، دارای شرایط لازم برای تحقیق پژوخشگران علوم زمینی، محیط زیست و هیدرولوژی نیز می‌باشد. نام این تنگه در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

سنگ نوشته آشوری، کتیبه گل گل ملکشاهی

سنگ نوشته آشوری

در ۲۵ کیلومتری شهر ایلام و ۱۵ کیلومتری شهرستان ارکواز، در نزدیکی روستای گل گل، اثری تاریخی به جای مانده است که حکایتی را در دل خود پنهان دارد. سنگ نوشته آشوری که به کتیبه گل گل ملکشاهی نیز شهرت دارد در دامنه رشته کوه کبیر، مشرف به رودخانه گل گل واقع شده است. متن این سنگ‌نوشته که به خط میخی نوشته شده حکایت از حمله آشوربانی‌پال به تمدن عیلام باستان و سقوط این تمدن درخشان تاریخ است که به صورت کنده‌کاری بر روی صخره‌ای بزرگ نگاشته شده است. در واقع پادشاه آشور شکست نظامی این کشور را افتخاری بزرگ برای خود دانسته و این کتیبه را از خود به یادگار گذاشته است.

این کتیبه آشوری مستطیل شکل است و در ابعاد ۹۰در ۱۳۵ سانتی‌متر است که در وسط آن نقش نیم‌رخ و تمام قد پادشاه آشور به صورت برجسته قرار دارد و کلاهی مخروطی و ردایی بلند تا روی پاها بر تن و شمشیری به نماد قدرت، در دست دارد.

رودخانه سمیره

رودخانه سمیره

رودخانه سیمره، بزرگترین رودخانه‌ی استان ایلام است که مرز جغرافیایی استان ایلام را از استان لرستان متمایز می‌کند. این رود که ۶۵۰ کیلومتر طول دارد تا انتهای کرخه امتداد می‌یابد. در این مکان، سد سیمره نیز وجود دارد .

تالاب سیاب درویش

 تالاب سیاب درویش، یکی از مهمترین آثار گردشگری طبیعی ایلام است که در جنوب غربی بخش ملکشاهی، در روستای سیاب واقع شده است. مساحت این تالاب حدود ۴ هکتار است و ارتفاع آن ۲۷۴۰ متر از سطح دریا است. درجه حرارت در این تالاب ۱۴ درجه سانتی‌گراد است. این تالاب که دایره‌ای شکل می‌باشد، در تمام طول سال دارای آب است. این منطقه جزء مناطق ییلاقی استان ایلام به شمار می‌رود و زیستگاه مناسبی برای حیات جانوری و گیاهی است.

غار خفاش ایلام

غار خفاش ایلام

غار خفاش ایلام تنها غار خفاش کشور و یکی از پدیده‌های کمیاب طبیعی در ایران است که دهلران قرار دارد. در این غار که ۲۵۶ متر طول دارد، گونه‌های متعددی از خفاش‌های بال پهن زندگی می‌کنند. در یک کیلومتری غار خفاش، چشمه‌های آب گرم دهلران قرار دارند که یکی دیگر از جاذبه‌های طبیعی این منطقه به شمار می‌روند.

دریاچه دوقلو

دریاچه دوقلو

دریاچه سیاه گاو ایلام از دریاچه‌های دوقلوی ایران است که در واقع پس از عبور از صخره، دره و ارتفاعات کبیرکوه در جنوب شرقی آبدانان به دو دریاچه تبدیل می‌شود  عمق هر کدام به بیش از ۲۰ متر می‌رسد. این دو دریاچه توسط یک کانال ۱۰ متری به هم متصل شده‌اند.

 وجود املاح مختلف و گوگردی بودن آب دریاچه و همچنین وجود چشمه‌های جوشان شیرین داخل دریاچه از ویژگی‌های مهم دریاچه‌های دوقلوی گاو سیاه است که موجب شده است تا آب دریاچه شیرین و قابل آشامیدن باشد.

مقداری از آب دریاچه نیز، از رودخانه‌ای تامین می شود که از ارتفاعات کبیرکوه آغاز شده و با عبور از میان صخره و دره به دریاچه می ریزد و در راه، با عبور از روی سنگ‌ها، املاح زیادی را با خود به همراه می‌آورد. وجود چشمه‌ها و رودخانه سبب شده تا در این دو دریاچه همیشه آبی زلال جاری باشد. آب دریاچه دوقلو، عامل حیات مناطق اطراف است، زمین‌های کشاورزی را سیراب می‌کند و با جریان یافتن در روستاهای اطراف، آب مورد نیاز دامداران و مصارف غیر شربی را تامین می‌کند.

پوشش گیاهی و جانوری اطراف دریاچه دوقلو

در اطراف دریاچه، گیاهانی همچون نی، بید، انجیر، گون، خارشتر، تمشک، ترشک و تنگرس به چشم می‌خورد. حیواناتی همچون گرگ، روباه معمولی، شغال، گراز، کفتار، خرگوش و تشی در این منطقه زندگی می‌کنند. وجود پرندگانی همچون حواصیل خاکستری، اگرت بزرگ، عقاب دشتی، عقاب طلایی، زنبورخوار معمولی، آب چلیک تک زی، شبگرد معمولی و ماهی خورکِ ابلق نیز این منطقه را تماشایی کرده است.

قلعه میرغلام هاشمی

قلعه میرغلام هاشمی

قلعه میرغلام هاشمی یکی از آثارهای تاریخی مربوط به اوایل دوران پهلوی است که در ۸ کیلومتری شمال غرب دره شهر و در روستای هاشم‌آباد بنا شده است. سنگ‌نوشته نصب‌شده بر دیوار ورودی بنا حاکی بر آن است که این بنا در سال ۱۳۰۳ هجری قمری توسط میرغلام هاشمی، حاکم آن زمان، ساخته شده است.

 این قلعه که کاربرد نظامی و مسکونی داشته است، دارای چهار ایوان و ۳۵ اتاق تو در تو است. مصالح به کار رفته در ساخت آن از سنگ و ملات گچ است و از استحکام بالایی نیز برخوردار است. نام این بنای تاریخی از سال ۱۳۷۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

کبیر کوه

کبیرکوه ایلام

کبیر کوه، با طول ۱۷۵ کیلومتر و وسعتی بالغ بر ۹۵۰ هزار هکتار، بزرگترین رشته کوه استان ایلام است. شهرهای جعفرآباد، بدره، دره‌شهر و ماژین در شمال این رشته کوه و شهرهای شهرهای سراب‌باغ، آبدانان و ارکواز در جنوب آن قرار دارند. دیوار منظم کبیر کوه به دوره کرتاسه تعلق دارد و وجود فسیل‌های متعدد در این ارتفاعات بیانگر آن هستند که پیش از برخورد صفحات اوراسیا و عربستان که به شکل‌گیری رشته کوه زاگرس انجامید، زمین‌های این ناحیه در بستر دریای باستانی قرار داشته‌اند.

این رشته کوه در دوره کرتاسه و از سنگ‌های رسوبی تشکیل شده‌ است و همانند تمام کوه‌های غرب ایران از شمال غرب به جنوب شرق امتداد یافته‌ است. کبیرکوه متشکل از تعداد زیادی کوه از جمله سیاه کوه، دینار کوه، سمند، اناران، سر میدان و کمر سفید است. قله کان‌صیفی بلندترین نقطه کبیر کوه و بلندترین قله استان ایلام می‌باشد.

بلوط ایرانی، گونه درختی اصلی این منطقه است و درخت لرگ نیز از گونه‌های نادری است در این منطقه به چشم می‌خورد. زبان‌گنجشک، داغداغان، ارژن، آلبالوی وحشی، پرسیاوش، اسپند، دافته، بومادران، جو دوسر، بادام، زالزالک؛ تمشک، کنگر، ریواس، پنیرک و ملیکا از دیگر گونه‌های گیاهی کبیرکوه به شمار می‌روند. از میان گونه‌های حیات‌وحش منطقه کبیر کوه، می‌توان به خرس قهوه‌ای، پلنگ، گربه وحشی، کاراکال، کل‌وبز، گرگ، شغال، روباه، کفتار، راسو، گراز، خرگوش، سنجاب ایرانی، خارپشت، انواع پرندگان شکاری و کبک اشاره کرد.

طاق شیرین و فرهاد

طاق شیرین و فرهاد

طاق شیرین و فرهاد، نام بنایی در ایلام است که در شهرستان ایوان، بخش زرنه، روستای چهل زرعی و تنگ کوشک قرار گرفته است. این بنا از جنس سنگ و مربعی شکل است. این طاق که به باور مردم محلی، فرهاد آن را در نصف روز برای استراحت شبانه شیرین ساخته بود، دارای ۳۲۰ سانتی‌متر طول، ۲۹۰ سانتی‌متر عرض و ۲۲۰ سانتی‌مترارتفاع می‌باشد. پشت بام این طاق بر خلاف تمامی طاق‌های دیگر، به جای فرم هلالی به شکل مسطح است. نام طاق شیرین و فرهاد از سال ۱۳۸۱ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

 چشمه قیر دهلران

چشمه قیر دهلران

چشمه قیر دهلران یکی از جاذبه‌های منحصر به فرد استان ایلام است که در ۷ کیلومتری شهرستان دهلران قرار دارد. این چشمه از پدیده‌های کمیاب و تنها چشمه قیر ایران است که به صورت یک حوضچه طبیعی با قیر روان است. در این چشمه آب با دمای بالا به همراه قیر به بیرون ترراوش می‌کند و حوضچه‌ای را پدید می‌آورد که ۹ متر قطر و ۵۰ سانتی متر عمق دارد. سفره زیرزمینی این چشمه حدود ۷۰ هکتار می‌باشد.

در اطراف چشمه قیر و در ۳ کیلومتری شهر دهلران در دامنه کوه سیاهکوه و نزدیک به غار خفاش جای دارند جاذبه‌های دیگری مانند چشمه‌های آب گرم قرار دارند که به سبب وجود املاح گوگردی برای درمان حساسیت، رماتیسم، دمل، زخم‌ها و شکستگی استخوان و کوفتگی مناسب است. این چشمه‌ها با درجه سانتی‌گراد از  چشمه های بهداشتی آبگرم و استخرهای لجن درمانی برخوردارند. در مدت روز، انعکاس نور خورشید باعث می شود که آب این چشمه ها ظاهری هفت رنگ پیدا کند.

 گورستان چنار

گورستان چنار، یکی از پر رمز و رازترین گورستان‌های تاریخی ایران است که در ناحیه چنارباش ایلام  قرار دارد. قدمت این گورستان به هزار سال قبل، دوران هخامنشی باز می‌گردد. آثار کشف‌شده از این گورستان، حاکی بر آن است که در آن زمان مردگان را به همراه اشیا و لوازمشان، درون خمره‌هایی دفن می‌کردند.

آبشار گچان

آبشار گچان

در ۱۵ کیلومتری شهر ایلام، ابتدای جاده ایلام به سرابه، منطقه‌ای زیبا و پوشیده از درختان سر به فلک‌کشیده بلوط با نام گچان وجود دارد که کوه‌های مانشت و قلاجه و همچنین دره‌ی زیبای گچان در این منطقه بر زیبایی آن افزوده است. در میان دره گچان، چشمه‌ای جوشان خودنمایی می‌کند که آبشاری چشم‌نواز را پدید آورده است. اهالی روستاهای مجاور از آب این چشمه بهره می‌برند. این منطقه پوشیده از درختان گردو است و جذابیت‌های بی‌نظیر و بکر آن، در تمامی فصول سال گردشگران فراوانی را به سوی خود می‌کشاند.

قلعه اسماعیل خان

قلعه اسماعیل خان

قلعه اسماعیل خان که در ارتفاع ۳۵۰۰ متری از سطح دریا بر بلندی‌های انبار آب بنا شده است؛ اثری تاریخی است که مشرف بر شهر ایلام است. این بنای دایره‌ای شکل است و چشمه دائمی انبار آب که در جبهه شمالی جریان دارد تنها منبع تامین کننده آب ساکنان قلعه بوده‌است.

این قلعه از صخره و پرتگاه جبهه جنوبی شروع و به سمت کوهستان سیوان امتداد دارد. این بنای تاریخ با سنگ‌های کوهستانی و ملات گچ ساخته شده است.

سنگ نوشته تخت خان ایلام

سنگ نوشته تخت خان

سنگ نوشته تخت خان، نام سنگ نوشته‌ای باستانی است که قدمت آن به دوران قاجار باز می‌گردد. این اثر تاریخی در صالح‌آباد شهرستان ایلام در منطقه‌ای خوش آب و هوا قرار دارد. این سنگ نوشته مکعبی‌شکل در ابعاد ۱۴۵×۱۹۰ سانتی‌متر در ارتفاع حدود ۵ متری واقع شده است. خط سنگ نوشته تخت خان ایلام از نوع نستعلیق است که از نظر نگارش و حکاکی یکی از زیباترین کتیبه‌هابه شمار می‌رود. از آنجایی که در اطراف این کنیبه جاذبه‌های گردشگری دیگری مانند چشمه‌های آب گرم قرار دارد و همچنین به دلیل آب و هوای دلپذیر این منطقه، گردشگران فروانی را هر سال به خود می‌بیند. نام سنگ نوشته تخت خان، از سال ۱۳۸۱ در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفته است.

آبشار وه ریز

آبشار وه ریز ایلام

در ۵ کیلومتری جنوب ایلام و در جاده ایلام به بدره، آبشاری زیبا با ارتفاعی ۱۰ متری که از ارتفاعات کبیرکوه سرچشمه می‌گیرد، از روی صخره‌ای هلالی شکل به پایین می‌ریزد و جاذبه‌ای زیبا را پدید آورده است.

کاخ فلاحتی ایلام

کاخ فلاحتی

یکی از زیباترین بناهای باقی‌مانده از دوران قاجار، کاخ فلاحتی ایلام است . این کاخ ۸۱۰ متر مربع وسعت و ۳۳۷ مترمربع زیربنا دارد.  این کاخ دارای دو اتاق و تالاری در میان آن‌ها می‌باشد. پنجره‌های دو متری با طاق‌های نیم دایره و گچ‌بری‌های زیبا که در آن‌ها تصاویر انسان‌ها و گل و گیاه به چشم می‌خورد .

کاخ فلاحتی ایلام در سال ۱۳۹۰ به موزه کشاوزی این استان تبدیل شد. این موزه در ۴ بخش متفاوت گذشته صنعت کشاورزی منطقه را به نمایش عموم گذاشته است. بخش اول وسایل سنگی تپه علی‌کش مانند تیغه، ریزتیغه و خراشنده از جنس چخماق، ابسیدین و کوبه را به نمایش گذاشته است که قدمت آنها در حدود ۸ هزار سال قبل از میلاد مسیح تخمین زده شده است. بخش دوم نشان‌دهنده کشاورزی سنتی ۵۰ سال گذشته است که شامل مراحل کاشت، داشت و برداشت می‌شود و همچنین ابزاری که با آنها کشاورزی انجام می‌شد را می توانید مشاهده کنید. بخش سوم و چهارم هم به نمایش گیاهان دارویی، سند زمین‌های کشاورزی و خرمن‌ها اختصاص داده شده‌اند.

قلعه والی ایلام

قلعه والی

قلعه‌ای با نام قلعه والی با مساحت ۴۶۸۷ مترمربع و زیربنای ۱۴۶۴ مترمربع یکی دیگر از آثار تاریخی ایلام محسوب می‌شود.

این بنا از بخش‌های مختلفی از جمله حرم سرا، قسمت شاهنشین، اتاق آیینه و زندان در زیر زمین تشکیل شده است. قلعه دارای یک حیاط میانی با وسعت ۷۰۰ متر مربع است که است که سه طرف حیاط را بنای ساختمان در بر گرفته است. آب مصرفی ساکنان توسط چشمه بی بی با استفاده از تنبوشه، به محدوده حیاط مرکزی قلعه منتقل می ‌شده است.

در ساخت قلعه والی ایلام از مصالحی همچون سنگ، آجر، گچ، کاشی و چوب به کار رفته است. قلعه دارای سه در ورودی در قسمت شرق، غرب و جنوب است که در اصلی آن، قسمت جنوبی است و دیگر درها خصوصی بوده است. هنگامی که از در اصلی وارد می شویم به ‌وسیله ۱۱ پله ۲۰ سانتی ‌متری وارد اتاق نگهبانی می شویم و سپس ۸ پله دیگر ما را به حیاط قلعه خواهند رساند. ورودی اصلی قلعه والی یاد آور بناهایی یونانی است و دو ورودی دیگر با راهروهایی سرپوشیده به حیاط متصل می ‌شدند که کاربرد خصوصی داشتند و برای عبور مهمانان قلعه استفاده می‌شدند.

قلعه والی در طول جنگ ایران و عراق مورد تخریب قرار گرفت که از سال ۶ تا ۶۹ توسط سازمان میراث فرهنگی بازسازی شد. امروز قلعه تبدیل به موزه مردم شناسی ایلام شده است.

در سال ۱۳۸۵ فاز اول موزه مردم شناسی راه اندازی گردید. این موزه دارای بخش‌های مختلفی است که به معرفی آداب، سنن، فرهنگ و ایلات مختلف استان و شخصیت‌های سیاسی و فرهنگی می‌پردازد. در حال حاضر موزه مردم ‌شناسی ایلام از ارزشمندترین موزه‌‌های تخصصی مردم ‌شناسی محسوب می‌‌شود.

تنگ کافرین

تنگ کافرین

یکی دیگر از جاذبه‌های گردشگری استان ایلام  با نام تنگ کافرین یا تنگ شداد در ۳ کیلومتری شمال شهرستان ولی عصر در جاده ایلام به سمت دره شهر واقع شده است که از توابع شهرستان بدره محسوب می‌شود که با خود این شهر حدود ۱۵ کیلوتر فاصله دارد. طول تنگه در حدود ۲ کیلومتر و ارتفاع آن از سطح دریا در حدود ۷۰۰ متر است. همچنین زیارتگاه جابر در این منطقه از دیگر نقاط گردشگری منطقه محسوب می شود سرچشمه آب رود تنگ کافرین از کوه عظیم کبیرکوه است. کوه‌های کبیرکوه، دینارکوه و مانشت از عواملی هستند که باعث شکل‌گیری تنگ کافرین شده‌اند.

این تنگ یکی از پربازدیدترین مناطق گردشگری ایلام محسوب می‌شود. بر اساس کاوش باستان‌شناسان، قدمت زندگی در این منطقه به سه هزار سال قبل ازمیلاد مسیح باز می‌گردد. در این منطقه برای گردشگران تفریحاتی از جمله قایق‌سواری، ماهی‌گیری در رودخانه سمیره و گشت و گذار در جنگل های وسیع بلوط و گونه‌های جانوری مختلف مانند سنجاب ایرانی هستند. در یک کیلومتری ورودی تنگ برکه آب زمزم قرار گرفته است.

بیش از ۳۰ اثر تاریخی شهرستان بدره در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است. از میان آن ها می‌توان به تپه‌های لارت اشاره کرد که قدمتشان به دوران ساسانیان باز می‌گردد و در روستای آبهر پایین واقع شده‌اند. از دیگر دیدنی های منطقه تنگه دربند مربوط به سده‌های اولیه دوره تاریخی بعد از اسلام می‌باشد.

آبشار هفت قلو پیله

آبشار هفت قلو پیله

در ۴۰ کیلومتری شهر ایلام در روستای ایوان، آبشاری طبیعی و زیبا با نام آبشار هفت قلو، جا خوش کرده است. این آبشار دارای ۲۵ متر عرض که به ۷ مجرای ریزش آب تقسیم شده است و به همین سبب به این نام خوانده می‌شود. این ۷ قلو در کنار دیگر جذابیت‌های این منطقه از جمله جنگهای بلوط، زالزالک، بادام کوهی و انواع گلها و گیاهانی که دارای خواص دارویی هستند و همچنین با دارا بودن آب و هوایی معتدل و نیمه مرطوب، گردشگران فراوانی را به سوی خود جذب کنند.

یکی از مهمترین رودخانه‌هایی که آبشار پیله از آن سرچشمه می‌گیرد رودخانه کنگیر است که یکی از رودخانه‌های دائم و نسبتا پر آب این منطقه محسوب می‌شود. این رودخانه از چشمه آب سراب بازان ایوان جاری می‌شود و با گذشتن از دشت ایوان و سیراب کردن آن به طرف منطقه سومار می‌رود.

آتشکده سیاهگل

آتشکده سیاهگل

یکی سالم‌ترین آتشکده‌های دوران قبل از اسلام، آتشکده‌ای به نام آتشکده سیاهگل است که در ۲۵ کیلومتری شهرستان ایوان واقع شده است، این آتشکده بر روی چهار پایه که مربوط به دوران ساسانیان است بنا شده است که طبق برخی از اسناد این آتشکده تا زمان صفویه روشن بوده است. از آنجایی که این آتشکده در مجاورت معادن ذغال سنگ بوده است، رنگ سیاهی را به خود گرفته است و به همین سبب به آتشکده سیاهگل معروف شده است.

تنگه ارغوان

تنگه ارغوان ایلام

تنگه ارغوان که در گذشته به آن تنگه گاوز نیز گفته می‌شد یکی از زیباترین مناطق حفاظت‌شده‌ی استان ایلام است که در ۳ کیلومتری شمال شرقی شهر ایلام و در مسیر تنگه قوچعلی واقع شده است.

تنگه ارغوان با ۱۷۰ هکتار وسعت، میزبان گونه‌های کمیاب و در حال انقراضی همچون ارغوان و بلوط، دافنه، کیکم و زالزالک است. درختچه‌های ارغوان، در اردبیهشت شکوفه می‌دهند و در این ماه از سال سرتاسر این دره مملو از شکوفه‌های صورتی و بنفش گیاه ارغوان می‌شود و مناظر چشم‌نوازی را پدید می‌آورد. این منطقه در فصل بهار میزبان گردشگران فراوانی است تا برایشان خاطرات وصف‌ناپذیری را رقم بزند.

مزه گل ارغوان ترش و نسبتاً مطبوع است. خاک‌های آهکی و تابش مستقیم نور خورشید بهترین شرایط برای رشد ارغوان به شمار می‌رود. تنگه ارغوان با دارا بودن شرایط مناسب منزلگاه خوبی برای رشد و نمو این گونه‌ی گیاهی محسوب می‌شود. و به همین سبب صنعت زنبورداری نیز در این منطقه از رونق بالایی برخوردار است.

قلعه هزار درب

قلعه هزار درب

یکی از دیدنی‌ترین و شگفت‌انگیزترین آثار معماری تاریخ ایران در شرقشهرستان دره‌شهر استان ایلام واقع شده است. این اثر تاریخی که قلعه هزار درب نام دارد، از معماری خاص و طاق‌های هلالی زیبا برخوردار بوده و قدمت آن به دوران ساسانی باز می‌گردد. معماری بنای قلعه نشان می‌دهد که این قلعه کاربردی نظامی داشته است. مصالح به کار رفته در این قلعه مستطیل‌شکل است و شامل سنگ‌های تراشیده و قلوه ‌سنگ‌هایی است که در ملات آنها گچ به کار رفته است. راهروهایی طولانی در ۴ جهت قلعه قرار گرفته و به وسیله درگاه‌هایی به اتاق‌های داخل مرتبط می‌شوند. قلعه هزار در دارای زیرزمین، طبقه همکف و طبقه بالا است و نور و تهویه آن از طریق دریچه‌هایی به قطر یک متر در سقف و دالان و اتاق‌ها تامین می‌شده است.

نام قلعه هزار درب از سال ۱۳۷۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

امامزاده خاس علی

امامزاده خاس علی

یکی از جاذبه‌های گردشگری و از مهمترین زیارتگاه‌های اهای استان ایلام، آرامگاه علی صالح (امامزاده خاس علی) است. مرقد مطهر ایشان در ۲۵ کیلومتری شهر ایلام به سمت مهران بر روی تپه‌ای قرار دارد. ایشان از نوادگان امام علی بن الحسین بن علی ابی طالب (ع) می‌باشد و همسرش ام‌سلمه دختر عبدالله بن حسین الاصغر بن امام سجاد (ع) یعنی دختر عموی وی بوده است. امامزاده خاس علی صاحب کرامت و مستجاب‌الدعوه بوده است. مرقد ایشان نزد ایلامیان بسیار مقدس است.

آسیاب‌های قدیمی ایلام

آسیاب های قدیمی ایلام

در محدوده‌ی استان ایلام، ده‌ها آسیااب قدیمی وجود دارد که تعدادی از آن‌ها نیز در حال حاضر مورد استفاده قرار می‌گیرند. از مهمترین این آسیاب‌ها می‌توان به آسیاب‌های قبا، کاظم‌ بگه‌ تنوره‌ خان‌، کلای، چگاوزنه‌، یوسف‌، قبادبگ‌، باوی گمار، گریان‌، خندان‌ و آسیاب‌ نادریژ در مناطق‌ ایلام‌ و بانقلان‌، آسیاب‌های موسی، حلاج‌ آباد و چم‌آب‌ در منطقه‌ چم‌ آب‌ و آسیاب‌های دیزله‌، چم‌سارد، رحمان‌، چم‌بور، ملکشاهی، میراختیار، بولی‌ها، کوله‌، سرنی، میمه‌، گلان‌، شیخ‌ مکان‌ و سراب‌ کلان‌ در مناطق‌ چوار و صالح‌آباد، دره‌شهر، شیروان‌ و چرداول اشاره کرد.

کوه شره زول

کوه شره زول ایلام

در ۲۳ کیلومتری شمال غربی شهرستان ایلام، کوهی به نام شره زول با ارتفاع ۲۰۵۰ متر و با طول ۴۱ کیلومتر و عرض ۱۵ کیلومتر قرار دارد که از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد یافته است. . دهستان چوار در جنوب و دهستان های سهراب و مرکزی در دامنه های شمالی این کوه جای گرفته اند . بخش شمال غربی آن از جنگل های بلوط پوشیده شده است. رودخانه های کنگیر، گلال رود، کزاب و مورت ازاین کوه سرچشمه می گیرند.

سخن پایانی

استان ایلام از لحاظ جاذبه‌های گردشگری و آثار تاریخی، بسیار غنی است. سعی کردیم در این مقاله برخی از مطرح‌ترین و محبوب‌ترین آن‌ها را به شما معرفی کنیم. در بخش دوم این مقاله به غذاهای محلی و سوغات آن خواهیم پرداخت.

شما نیز تجربیات سفرتان به استان ایران را با ما به اشتراک بگذارید.

آیا تا کنون به این استان سفر کرده‌اید؟

به کدامیک از شهرهای این استان رفته‌اید؟

از کدامیک از جاذبه‌های این استان باز

منبع
wikipediaeligashtkojaroseeiranmapgard
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن