سیستان و بلوچستان ؛ سرزمین کهن با طبیعت بکر (بخش دوم)

سیستان و بلوچستان

استان سیستان و بلوچستان با طبیعی بکر و جاذبه‌های تاریخی و همچنین مردمان خون‌گرم میزبان گردشگران از سراسر ایران و جهان است. این استان علاوه بر جذابیت‌هایش دارای صنایع‌دستی بی‌نظیر و زیبا، اثر دستان مردان و زنان هنرمند این سرزمین است.

استان سیستان وبلوچستان دارای جاذبه‌های طبیعی و تاریخی فراوانی است و در گوشه گوشه این استان جذابیت‌های فراوانی نهفته است که برخی از این جاذبه‌ها را در بخش اول این مقاله به شما معرفی کردیم. این استان علاوه بر جاذبه‌های بی‌شمار و چشم‌نواز دارای غذاهای محلی خوش‌عطر و طعم و سوغاتی‌های خوشمزه و همچنین صنایع دستی فراوانی است که اثر هنرمندانه مردان و زنان این خطه از سرزمین ایران است. با آراد مگ همراه شوید تا در بخش دوم این مقاله با شما همراه باشیم.

غذاهای محلی سیستان و بلوچستان

شرایط اقلیمی و جغرافیایی در نهر بخش از استان سیستان و بلوچستان سبب شده تا مردم سلیقه‌ی غذایی متفاوتی داشته باشند به طورمثال مردم سیستان غذاهای تند و پر ادویه استفاده نمی‌کنند اما مردم بلوچستان مانند مردم هند و پاکستان از غذاهای تند و پر ادویه استفاده می‌کنند. استفاده از سبزی‌های کوهی نیز در طبخ غذاهای این استان دیده می شود. و جود دام‌ها فراوان و رونق دامپروری در این استان سبب گشته تا در برنامه غذایی مردم این منطقه گوشت جایگاه ویژه‌ای داشته باشد. اهالی این منطقه  به ویژه از گوشت بز و دوغ بسیار استفاده می‌کنند.

تباهگ

تباهگ

یکی از غذاهای محلی این استان که بیشتر در ماه مبارک رمضان استفاده می‌شود تباهگ نام دارد. مواد لازم برای تهیه این غذا؛ برنج و گوشت خشک‌ است. برای آماده سازی این غذا، گوشت خشک شده را حدودا نیم ساعت در مخلوط آب و نمک می‌جوشانند. در مرحله بعد برنج را با آب تباهک دم می‌کنند تا طعم تباهک به خورد برنج برود.  تباهگ غذای سنتی مردم مکران است و در شهرهای نیک‌‌شهر، فنوج، لاشار و سرباز هم طرفداران زیادی دارد.

تنورچه

تنورچه سیستان و بلوچستان

تنورچه یکی از غذاهای این استان است. این غذا که با نام‌های دیگری از جمله ترونچه و تنوری نیز شناخته می شود نوعی کباب محسوب می‌شود. این کباب را به دو روش طبخ می‌کنند. یکی به سیخ کشیدن گوشت گوسفند و دیگری روش کاملا کباب شده گوشت است که برای هر دو روش احتیاج به تنور است.

در روش سیخ زدن، گوشت گوسفند را بعد از ذبح به تکه هایی بزرگ تقسیم می‌کنند و به سیخ‌هایی از چوب درخت خرما می‌زنند و دور تنوری که زغالهایش گداخته شده قرار می دهند. برای آبدار شدن این نوع کباب در وسط آن ظرف آبی را قرار می دهند. این کباب را به تنهایی یا با پلو سرو می‌کنند.

و در روش دوم شکم گوسفند را بعد از ضبح و تمیز کردن می‌دوزند و درون تنوری با زغال‌های گداخته میگذارند و در تنور را با کاهگل می‌پوشاند تا گوشت کاملا پخته شود.

چنگال

چنگال از آن دسته از غذاهایی است که مردم استان سیستان و بلوچستان برای پذیرایی از مهمان تهیه و با دوغ سرو می‌کنند. این غذا نوعی شیرینی هم محسوب می‌شود که در سفره‌های افطاری مردم استان سیستان و بلوچستان نیز دیده می‌شود. مواد مورد نیاز برای تهیه چنگال؛ آرد و خرما و روغن حیوانی است. طرز تهیه این غذا به این صورت است که ابتدا آرد و آب را با هم مخلوط کرده تا خمیری به دست آید، سپس تکه‌های خمیر حدود ۱ سانتی‌ متری را در تابه و روی اجاق گاز می‌گذارند. وقتی نیم پخت شد، خرما و نان خرد شده را داخل ظرف ریخته با هم مخلوط می‌کنند.

بهتر است قبل از مخلوط کردن، هسته‌ها خرما را جدا کنید در غیر اینصورت موقع ورز دادن این ماده مخلوط شده هسته‌های خرما از داخل خرما خارج می‌شوند. پس از مخلوط شدن خرما و نان، روغن و پیاز داغ خرد شده‌ را روی این مواد می‌ریزند.

آبگوشت زابلی

آبگوشت زابلی

 آبگوشت زابلی یکی از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است که شباهت زیادی به آبگوشت اصیل ایرانی دارد با این تفاوت که  که ادویه‌‌ی محلی این استان یعنی آچار جزء ترکیبات اصلی این آبگوشت است. غیر از آچار برای تهیه این آبگوشت خوشمزه از گوشت، رب گوجه‌فرنگی، سیب‌زمینی، پیاز، نمک، فلفل، زردچوبه و  روغن محلی استفاده می‌شود.

لنجو یا آبگوشت ماهی

لنجو یکی دیگراز غذاهای سنتی این دیار است که به آن ماهی آب پزیا آبگوشت ماهی نیز می‌گویند. مواد لازم برای تهیه لنجو؛ ادویه محلی آچار(آچار از پیاز، آرد گندم و زردچوبه تهیه می‌شود که آن را به شکل دایره‌ای کوچک درست و خشک می‌کنند و از این ادویه در تهیه انواع آبگوشت و خورش‌ بهره می‌برند)، پیاز، روغن، دوغ محلی، ماهی، زردچوبه، فلفل و نمک است برای آماده سازی این غذا پیاز و ادویه و دوغ را با هم روی شعله می‌گذارند و پس از جوش آمدن مایع، ماهی را به آن اضافه می‌کنند. پس از پخته شدن ماهی، آن را از مایع جدا می‌کنند. ماهی دیگی و ماهی دوغی نام‌های دیگر این غذاهی سنتی و لذیذ هستند.

کشک زرد

کشک زرد سیستان و بلوچستان

کشک زرد یکی ازغذاهای پرطرفدار استان سیستان و بلوچستان است که بیشتر در شهر زابل تهیه می‌شود. این غذا بسیار سنگین و مقوی است و از فراورده‌های ماستی غلات تهیه می‌شود از این رو شبیه به یک سوپ غلیظ بوده و هضم آن آسان است. کشک زرد را معمولا برای وعده صبحانه و در فصول سرد سال میل می‌کنند. مواد لازم برای تهیه این غذا؛ کشک زرد، پیاز، آب یا آب گوشت است. این غذای خوش‌طعم و کامل، دارای خواص درمانی نیز می‌باشد و از آن برای درمان ورم معده، یبوست، اسهال، فشارخون، تقویت حافظه و جلوگیری از پوکی استخوان استفاده می‌کنند.

اوجیزک

اوجیزک نوعی آبگوشت محلی است با این تفاوت که در آن گوشتی وجود ندارد. مواد لازم برای تهیه اوجیزک؛ گوجه، روغن، پیاز، آب، سیب‌زمینی و ادویه محلی آچار است و در بعضی موارد تخم‌مرغ نیز به آن اضافه می‌کنند. اوجیزک یکی از خوش‌طعم‌ترین و محبوب‌ترین غذاهای این منطقه به شمار می‌رود.

ماهیگ پَچ

ماهیگ پچ نوعی غذای متفاوت با ماهی است که مردم بلوچ آن را در فصول بارانی طبخ می‌کنند. برای تهیه این غذا ابتدا با آرد گندم خمیری را آماده و آن را پهن و به دو قسمت تقسیم می‌کنند. سپس ماهی تازه را با برگ درخت خرما روی آتش کباب کرده و ماهی‌های کبابی را لای خمیری که از قبل آماده شده بود گذاشته و آ را داخل تنور قرار می‌دهند.

دوغ برک

دوغ برک که در برخی از شهرهای استان سیستان و بلوچستان به آن درزَنک نیز گفته می‌شود یکی از غذاهای محبوب این منطقه به شمار می‌رود. مواد لازم برای دوغ برک؛ دوغ، آرد، زردچوبه، فلفل، نمک و روغن است.

املت سوزی

املت سوزی

املت سوزی یکی دیگر از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است. مواد لازم برای تهیه این غذا؛ گیاه سوزی، پیاز، سیب زمینی، تخم مرغ، سیر، نمک، فلفل و روغن است.

بت ماش

بت ماش از دیگر غذاهای این منطقه است که بیشتر در ماه مبارک رمضان و در فصول سرد سال و روزهای بارانی طبخ می‌شود. برای تهیه این غذای رقیق و خوش‌طعم از از برنج، روغن، ماش و افزودنی های معطر استفاده می‌شود. این غذا معمولا با ترشی انبه و یا لیمو سرو می‌شود.

پکوره

پکوره سیستان و بلوچستان

پکوره نوعی غذا شبیه به کوکو است که  با آرد نخود، آرد گندم، گشنیز، ادویه‌های معطر و روغن تهیه و با نان سرو می‌کنند. دستور پخت این غذا از کشورهای عربی و پاکستان به ایران آمده است و چند سالی است که به وعده‌های غذایی مردم بلوچ اضافه شده است.

تَخلان

تخلان یکی دیگر از غذاهای این منطقه است که با دمبه و گندم تهیه می‌شود. برای تهیه این غذا گندم نیمه زرد شده را می‌جوشانند و سپس آن را خشک کرده و آن را با پیه گوسفند می‌پزند.

دوغ پا

دوغ پا نوعی خورش بسیار خوش‌طعم و مقوی است. در پخت این غذا به جای آب از دوغ استفاده می‌شود. مواد مورد نیاز دوغ پا؛ گوشت گوساله، دوغ محلی، لپه، پیاز، روغن، نمک، فلفل سیاه، زردچوبه و زعفران است که این غذا معمولا با برنج سرو می‌شود.

دلک، هلیسه و سبزک از دیگر غذاههای محلی این استان به شمار می‌روند.

سوغاتی‌های استان سیستان و بلوچستان

پیش از این با مناطق دیدنی و غذاهای محلی استان سیستان و بلوچستان آشنا شدیم. حال می‌خواهیم با سوغات و صنایع دستی این استان را به شما معرفی کنیم.

شیرینی لندو

شسرینی لندو سیستان و بلوچستان

یکی از  خوشمزه‌ترین شیرینی‌های این منطقه که طبخ آن در اکثر شهرهای استان رواج دارد لندو است.

این شیرینی خوش‌طعم، از ترکیب خرما، گندم و کنجد تهیه می‌شود به این صورت که ابتدا هسته خرما را از آن جدا کرده  و آن را با گندم داغ (برشته) و کنجد مخلوط می‌کنند. سپس این مواد را زیر بار سنگین می‌گذارند تا سفت شوند و حالت چسبندگی به خود بگیرند. پس از اینکه مواد زیر بار به یکدیگر چسبیدند که چندین ساعت زمان می‌برد، از زیر بار برداشته می‌شوند و آن‌ها را به اشکال مختلف در می‌آورند. این شیرینی خوشمزه و مقوی می‌تواند یک سوغاتی بی‌نظیر محسوب شود.

سوزن دوزی

سوزن دوزی سیستان و بلوچستان

هنر سوزن‌دوزی، هنر تزیین پارچه است که به دست هنرمند مردان و زنان بلوچی بر روی پارچه نقش می‌بندد. این هنر دستی قدمتی طولانی در این استان دارد به طوری‌که آن را بلوچی‌دوزی نیز می‌نامند. سوزن‌دوزی یکی از پرطرفدارترین سوغاتی‌های این استان به شمار می‌رود که در بین گردشگران از محبوبیت بالایی برخوردار است. در سوزن‌دوزی، روی پارچه‌های ساده با نخ‌های رنگی و به کمک قلاب و سوزن طرح می زنند؛ طرح‌هایی که بازتاب آمال و آرزوهای زنان بلوچ است. سوزن دوزی را بر روی سفره عقد، روتختی، کوسن، سجاده، رومیزی، پشتی و لباس و به تازگی روی زیورآلات انجام می‌دهند.

سوزن‌دوزی انواع مختلفی دارد از جمله: ابریشم‌‌دوزی، گلابتون‌‌دوزی، نقده‌‌ دوزی، پته‌‌دوزی، سکمه‌‌دوزی، بلوچ‌‌دوزی، ممقان‌‌دوزی، سرمه‌‌دوزی، شماره‌‌دوزی، پولک‌‌دوزی، منجوق‌‌دوزی، پیله‌‌دوزی، ده‌‌ یک‌‌دوزی، خامه‌‌دوزی، کمند‌‌دوزی.

خامه دوزی

خامه دوزی سیستان و بلوچستان

خامه دوزی یکی دیگر از صنایع دستی استان سیستان و بلوچستان است که به آن خامک دوزی یا خمک دوزی و سفید دوزی نیز می‌گویند. خامه دوزی همان سوزن دوزی است که در آن از نخ ابریشم استفاده می‌شود.

قدمت این هنربه زمان پیدایش ابریشم در سیستان برمی‌گردد. سیستان به علت داشتن باغ‌های بسیار زیاد توت یکی از بزرگ‌ترین مرکزهای تولید ابریشم بوده است. منابع تاریخی می گویند در حدود صد سال پیش در روستای چلنگ ِ زابل کارگاه های تولید پیله و ابریشم وجود داشته است. اوج شکوفایی هنر خامه دوزی را به دوره های اشکانی و سیستانی نسبت می‌دهند.

این هنر زیبا را معمولا بر روی لباس، جانماز، انواع دستمال و سفره‌ تزیین می‌کنند و یک سوغاتی بی‌نظیر  و ارزشمند برای عزیزانتان خواهد بود.

پریوار دوزی

پریوار دوزی

پریوار دوزی یا پلیوار دوزی، نام یکی دیگر از هنرهایی است که با دستان هنرمند مردمان سیستان و بلوچستان بر روی پارچه نقش می‌بندد. پریوار دوزی نوعی گلدوزی روی پارچه است و مستقیما بر روی لباس و یا پارچه توسط ابزاری مثل نخ، پارچه و سوزن دوخته می‌شود. این دوخت بیشتر در قسمت حاشیه‌ی روسری و اشارپ زنان بلوچی دیده می شود. از این هنر برای تزئین قسمت‌های پیش‌سینه، سرشلوار و دورآستین، کلاه، عرقچین، سرمه دان، بازوبند، جلد دعا استفاده می‌شود.

سیاه دوزی

سیاه دوزی

سیاه دوزی نوعی سوزن دوزی است که تنها از نخ سیاه رنگ ابریشمی برای دوخت استفاده می‌شود، و برای تزیین سرآستین و پیش سینه‌ی لباس‌ها به کار می‌رود. دوخت آن معمولا به صورت دندان موشی ِ بهم چسبیده یا به شکل زنجیر است.

سکه دوزی و آینه دوزی

سکه و آینه دوزی

آینه دوزی و سکه دوزی، به دوختن آینه در سایزهای مختلف در کنار پولک در لباس‌های محلی، جلیقه، روتختی و … می‌گویند. گاهی این هنر را با ابریشم دوزی، قیطان دوزی و بخیه‌های تزئینی ترکیب می‌کنند. سکه‌دوزی و آینه‌دوزی به سبب مصارف تزیینی بالایی که دارد بعد از سوزن‌دوزی دومین صنایع دستی محبوب میان اهالی و گردشگران این استان است. این هنر در تزیین اقلام جهیزیه دختران بلوچی نیز کاربرد دارد.

در این هنر از سکه، منجوق و مروارید، پولک، آینه، خرمهره، دکمه صدفی، نوار یراق و پارچه استفاده می‌شود. استقبال مردم از این هنر به خاطر زیبایی اش بسیار زیاد است و محصولاتش تنوع فراوانی دارد، حتی به صورت دیوارکوب نیز از هنر سکه دوزی استفاده می‌شود.

 حصیر بافی، سیس بافی، خولک بافی

سیس بافی و خولک بافی

حصیر بافی، سیس بافی، خولک بافی و یا خلک بافی، از هنرهای دستی این استان هستند که قدمتی طولانی دارند. این هنر در منطقه‌ی سیستان با گویش خولک بافی تلفظ می‌شود و از ساقه‌های نی در آن استفاده می‌شود، در حالیکه در بلوچستان به آن تگرد می‌گویند و از برگ درختان خرمای وحشی در آن بهره می‌برند..

از محصولات حصیری سیستان می توان سایه بان، پرده و توتن (نوعی قایق حصیری) را نام برد. سواس (صندل)، کچو (خورجین)، روپگ (جارو)، پروند (کمربند جهت بالا رفتن از درخت نخل)، سمان (زیرانداز)، سفت (جانماز)، کپات(سبد کوچک) نیز از محصولات حصیری بلوچستان هستند.

سیس نیز رشته‌هایی از الیاف است که در اطراف تنه درخت خرما می‌روید و به آن گیس درخت خرما نیز گفته می‌شود. در سیس بافی از این الیاف برای تهیه برخی از ملزومات زندگی همچون تک(نوعی زیرانداز حصیری)، نولک (نوعی سبد دسته‌دار برای حمل علوفه و ماهی)، سوند ( نوعی حصیر برای ایجاد حصار و محدود کردن فضا)، کتل ( نوعی زنبیل)، قفس (برای نگهداری مرغ)، انواع طناب و کلاهک آباژور استفاده می‌شو‌د.

سفال‌گری

با توجه به سفال‌های کشف شده در شهر سوخته، می‌توان مدعی شد که سفال‌گری در این استان قدمتی دیرینه دارد. روستای کلپورگان مهم ترین مرکز تولید سفال است که قدمتش در این هنر به پنج تا هفت هزار سال می‌رسد. بلوچی ها با استفاده از خاک رس اطراف محل زندگی شان، ظروف سفالی می سازند. هم اکنون در کلپورگان سراوان، هلونچکان نیکشهر و روستای کوه متیک سرباز سفالگری می کنند.

از محصولات سفالی می توان به کاسه، بشقاب، قندان، قوری، گلدان، سینی، کوزه، اشاره کرد.

دودنی بافی

دودنی بافی

دودنی بافی در اصل تورهای تزئینی است که با گیاه علفی با برگ‌های ساده منقسم و گلهای زرد متمایل به سفید که در اکثر نقاط استان رویش دارد، درست می‌شود. و از هنرهای قدیمی این خطه به شمار می‌رود که مردم سیستان از آن در تزئین خانه‌شان و گاهی هم به عنوان دفع چشم زخم از مال و جان استفاده می‌کردند.

قالی بافی

قالی بافی، در تمام شهرهای ایران بافته می‌شود اما در سیستان و بلوچستان قدمتی طولانی دارد تا جایی که فرش سیستانی از شهرت خاصی برخوردار است. قالی سیستان از لحاظ مبنای تاریخی به ۳ دسته مختلف اعم از نوع تاریخی یا کهن، نوع میانه و نوع نو تقسیم می‌شود.

گلیم بافی

گلیم بافى هم یکی دیگر از صنایع دستی سیستان و بلوچستان است که در تمام این استان به خصوص در بین عشایر، طوایف بلوچ، بافت آن رواج دارد. عشایر این خطه، مواد اولیه گلیم را از پشم دام‌های خود تهیه می‌کنند.  گلیم‌های سیستان و بلوچستان در رنگ‌های متنوع و نقش‌های این گلیم هم عموما راه راه و طرح‌های هندسی است و با کاربری‌های مختلف از جمله،  زیراندازف چادر شب، کناره، سجاده، جوال بافته می‌شود.

پلاس بافی

پلاس بافی

پلاس نوعی گلیم پشمی است که در گذشته از آن به عنوان زیرانداز جهت حفاظت از رطوبت، سرما و گرمای زمین استفاده می‌کردند و از این رو برای فرش کردن کف چادر عشایر بسیار مناسب بوده است.

در بافت پلاس مانند گلیم و قالی ، ابتدا چله‌کشی انجام می‌شود. و سپس الیاف رنگین پشم تابیده را به شکل خطوط افقی از تار عبور می‌دهند و شانه می‌زنند. پلاس و جاجیم نقش دوزی شده، در ظاهر شبیه به یکدیگرند اما تفاوتی هم دارند؛ در جاجیم خطوط عمودی هستند اما زمینه ی پلاس را معمولا خطوط افقی و رنگارنگ تشکیل می‌دهند.

خراطی

خراطی هنر ساخت اشیا از چوب است که با کمک دستگاهی مخصوص و بعد از طی مراحلی، اشیایی چون  قلیان، گهواره، پایه ی آباژور و ظروف تولید می شوند. بقایای نقش برجسته‌های کاخ داریوش در تخت جمشید که در آنها تخت و چهار پایه و عودسوز مزین به هنر خراطی هستند، حکایت از قدمت دیرینه ی این هنر دارند.

لنج‌سازی

یکی از هنرهایی که از دیرباز در مناطق ساحلی این استان رواج داشته است، لنج سازی است. این هنر که بیشتر جنبه‌ی صنعتی دارد، بیشتر در بندر کنارک و چابهار رواج دارد.

جواهرات

وجود کوره های ذوب فلز بسیار قدیمی در این منطقه نشان از قدمت طولانن این هنر در این منطقه دارد. جواهرات سیستان جزء هدایایی بودند که به مراکز حکومتی فرستاده می شده اند

جواهرات سیستان دارای تنوع بالایی هستند و دارای حدود ۵۰ گونه مختلف از در (گوشواره)، چوری (النگو)، سربند، کپگو (گردن بند) و تاسنی (سنجاق سینه) را می‌توانید در این منطقه بیابید و به عنوان یادگاری و سوغاتی ارزشمند برای خود و عزیزانتان خریداری کنید.

بهترین زمان سفر به سیستان و بلوچستان

این استان، اقلیمی بیابانی و خشک دارد اما دارای تنوع آب و هوایی است. شهر زاهدان، سردترین و ایرانشهر گرمترین آب و هوا در این استان را دارا می‌باشند.

بهترین زمان سفر به استان، فصل بهار، اواخر تابستان و اوایل پاییز است. لازم به ذکر است در اردیبهشت‌ماه، جشنواره بازی‌های بومی و محلی در زاهدان برگزار می‌شود. برنامه‌های این جشنواره شامل انجام بازی‌های بومی هفت‌سنگ، کپک، دو و میدانی، دوزپا، چوب‌کشی، کانیه، طناب‌کشی می‌شود که با سفر به این شهر در اردیبهشت‌ماه علاوه بر لذت بردن از هوای دلپذیر آن می‌توانید شاهد این رویدادهای جالب نیز باشید.

اقامت در سیستان و بلوچستان

در استان سیستان و بلوچستان جهت رفاه حال گردشگران اقامتگاه‌های متنوعی وجود دارد که به معرفی برخی از آن‌ها می‌پردازیم.

هتل

در شهرهای مختلف این استان هتل‌های متنوعی با درجات کیفی مختلف وجود دارد که میزبان گردشگران هستند از معروف‌ترین هتل‌های این استان می‌توان به هتل جهانگردی زاهدان، هتل امین زاهدان، هتل استقلال زاهدانف هتل قصر ایرانشهر، هتل فردوس چابهار و هتل لیپار چابهار اشاره کرد.

اقامتگاه‌های بومگردی

اگر در سفر به این استان تمایل دارید برای چند روزی از دغدغه‌های زندگی شهر نشینی فاصله بگیرید و زندگی در خانه‌های بومی و سنتی را تجربه کنید حتما یکی از اقامتگاه‌های بومگردی را برای اقامت انتخاب کنید. اقامتگاه بومگردی آژ چابهار و اقامتگاه بومگردی رمین چابهار، اقامتگاه بومگردی کلبه ساحلی چابهار نمونه‌هایی از این نوع اقامت‌گاه‌ها هستند.

اقامتگاه بومگردی

مهمانپذیر

مهمانپذیرها و مسافرخانه‌ها نیز مناسب کسانی هستند که قصد دارند بیشتر هزینه‌های سفرشان را صرف خرید سوغاتی و یادگاری از این استان کنند و یا می‌خواهند در هزینه‌های سفرشان صرفه‌جویی کنند. چراکه هزینه اقامت در مهمانپذیرها به مراتب کمتر از هتل‌ها است. مهمانپذیرهایی همچون مهمانپذیر آزادی و مهنمانپذیر کشتیرانی چابهار از اقامتگاه‌های نسبتا خوب این استان به شمار می‌روند.

کمپینگ

در شهرهای مختلف استان سیستان و بلوچستان نیز مانند بسیاری از شهرهای ایران، اماکنی برای برپایی چادر و کمپینگ در نظر گرفته شده است. شما می‌توانید با اقامت در دل طبیعت بکر این استان، سفر لذت‌بخشی را برای خود و همراهانتان رقم بزنید اما توجه داشته باشید که در اماکنی که برای این کار تعبیه شده است اقامت کنید تا امنیت شما تضمین شود.

سخن پایانی

سعی کردیم در این دو مقاله شما را با جاذبه‌های دیدنی و غذاهای محلی و سوغاتی‌های بی‌نظیر این استان  آشنا کنیم تا اگر تاکنون به این استان زیبا سفر نکرده‌اید با شناخت بیشتری با این استان و جاذبه‌های متنوعش دیدار کنید. اما جاذبه‌ها و مناطق گردشگری و همچنین غذاهای خوش‌طعم، وصف ناپذیر و اصیل سیستان و بلوچستان فراتر از آن چیزی است که در این مقاله بگنجد. امیدواریم با سفر به این نقطه از ایران، اوقات خوشی را برای خود و همراهانتان رقم بزنید.